Άλλη μια «γκρίζα ζώνη» Ελλάδας-Τουρκίας: Ο Καραγκιόζης

Αντιγράφω από το ΒΗΜΑ της 6/3/09:

Νέο σημείο «τριβής» στις ελληνοτουρκικές σχέσεις βρίσκεται σε εξέλιξη με αφορμή τον… Καραγκιόζη. Οι Τούρκοι άρχισαν να ανακινούν «θέμα Καραγκιόζη» και να ζητούν από τους Ελληνες να τον αφήσουν ήσυχο και να μην τον οικειοποιηθούν, όπως επιχείρησαν να κάνουν με τον… μπακλαβά, τον καφέ, το λουκούμι, ακόμη και με το ούζο! Το θέμα της προέλευσης του Καραγκιόζη προέκυψε αιφνιδίως στον τουρκικό Τύπο, με την εφημερίδα «Γενί Σαφάκ» να γράφει «Προσοχή να μη μας αρπάξει ο Ελληνας και τον Καραγκιόζη» και να υπενθυμίζει στους αναγνώστες της ότι η Ελλάδα είχε δημιουργήσει στο παρελθόν αντιδικίες με το σήμα κατατεθέν του λουκουμιού, το οποίο, σύμφωνα με την εφημερίδα, ανήκει αποκλειστικά στην Τουρκία. Ο φόβος της «υφαρπαγής» του Καραγκιόζη από τους Ελληνες φαίνεται να προξένησε σημαντικό άγχος στη γειτονική χώρα, αφού στο άψε σβήσε δημιουργήθηκαν σωματεία για την προστασία όχι μόνον του Καραγκιόζη, αλλά και του… Χατζηαβάτη, ενώ σε πρώτη φάση φαίνεται πως δεν τους απασχολεί καθόλου ο Κολλητήρης και ο τόπος καταγωγής του, τον οποίο φαίνεται ότι μας… χαρίζουν.

Ετσι ιδρύθηκε ο Σύνδεσμος Ερευνας και Ανάπτυξης της Κουλτούρας του Καραγκιόζη, με πρόεδρο έναν παλαιό καραγκιοζοπαίκτη, ονόματι Οτσάλ, που επέστησε την προσοχή των Τούρκων ότι η Ελλάδα εδώ και χρόνια εργάζεται αθορύβως για να κατοχυρώσει ως Ελληνα τον Καραγκιόζη. Υπέδειξε μάλιστα ότι «εάν δεν λάβουμε μέτρα,τότε και ο Καραγκιόζης θα μεταναστεύσει από εμάς και θα εγκατασταθεί στην Ελλάδα». Δεν έμεινε όμως στις δηλώσεις, αλλά «αποκάλυψε» ότι η Ελλάδα έχει ιδρύσει ακόμη και Μουσείο Καραγκιόζη και τα τουριστικά φυλλάδιά της δείχνουν και τον Καραγκιόζη και τον Χατζηαβάτη. Το θέμα πέρασε και στον ελληνοκυπριακό Τύπο με τον «Πολίτη»να γράφει ότι ο τούρκος πρόεδρος του Σωματείου δεν παρέλειψε να σημειώσει ότι στην Ελλάδα υπάρχουν περί τους 400 καραγκιοζοπαίκτες, ενώ στην Τουρκία κανένας!

Πριν από λίγους μήνες οι Τούρκοι άνοιξαν «πόλεμο» με τους Κυπρίους για την αυθεντικότητα του… μπακλαβά, όταν οι Κύπριοι ανακοίνωσαν σε ευρωπαϊκό φόρουμ ότι ο μπακλαβάς έλκει την καταγωγή του από την Κύπρο. Ο «πόλεμος» ήταν σκληρός, με ανταλλαγή ανακοινώσεων, ενώ σε κάποια στιγμή ενεπλάκη στη διαμάχη και ο Λίβανος και τελικά αναγκάστηκαν οι Τούρκοι να προσφέρουν τους μπακλαβάδες τους σε κάθε τουριστική έκθεση στο εξωτερικό.

Σχόλιο: Είναι να απορεί κανείς πού το θυμήθηκαν αυτό το θέμα τώρα οι Τούρκοι (ίσως να εντάσσεται στην πρόσφατη τουρκική τάση να δημιουργούν γκρίζες ζώνες και αμφισβητήσεις). Το θέμα είναι ότι εδώ και πολλά χρόνια ο Καραγκιόζης θεωρείται διεθνώς (σε κύκλους που έχουν να κάνουν με λαϊκό θέατρο κλπ) το ελληνικό θέατρο σκιών. Ίσως εσφαλμένα.

Νομίζω ότι το πιο σημαντικό κομμάτι του παραπάνω άρθρου είναι η πληροφορία ότι  στην Ελλάδα υπάρχουν περί τους 400 καραγκιοζοπαίκτες, ενώ στην Τουρκία κανένας! Έτσι είναι, στην Ελλάδα ο καραγκιόζης είναι ακόμα ζωντανός (έστω και με τεχνητά μέσα, τώρα πια) ενώ στην Τουρκία έχει σβήσει από πολύν καιρό. Πράγμα που με κάνει να πιστεύω ότι τελικά είναι πραγματικά ελληνικό δημιούργημα. Μπορεί να γεννήθηκε στην Τουρκία (όπως δείχνει και η θεματολογία του) αλλά μάλλον από Έλληνες καλλιτέχνες που κράτησαν την παράδοση ζωντανή μέχρι σήμερα.

Explore posts in the same categories: Ελληνικά

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: